Blaasonderzoek (Cystoscopie)

Blaasonderzoek/cystoscopie

Urologie

Inleiding

Binnenkort wordt er bij u een cystoscopie gedaan.

Wat is een cystoscopie?

Een cystoscopie is een inwendig onderzoek van de plasbuis en de blaas.

Dit onderzoek wordt gedaan met een cystoscoop. Er bestaan buigzame (flexibele) en metalen (starre) cystoscopen. (zie onderstaande beide plaatjes) Beide kunnen zowel voor mannen als voor vrouwen gebruikt worden. Tegenwoordig worden de meeste cystoscopieën met de flexibele cystoscoop gedaan.

Een cystoscopie wordt gedaan als er afwijkingen worden vermoed in uw plasbuis (urethra), het prostaatgebied of uw blaas. Denk hierbij aan plasproblemen, prostaatklachten, bloedverlies via de urine of een controle bij blaaspoliepen.

Voorbereiding

Voor het onderzoek is thuis geen voorbereiding nodig. U hoeft niet nuchter te zijn, dus u kunt gewoon eten en drinken en uw medicijnen innemen.

Als u ongesteld bent, is dat voor het onderzoek geen probleem.

Als u zelf katheteriseert vragen wij u om uw eigen materiaal mee te nemen. Het onderzoek vindt meestal poliklinisch plaats door de uroloog in het bijzijn van de doktersassistente/verpleegkundige. U wordt naar een omkleedruimte gebracht waar u de kleding van het onderlichaam kunt uittrekken, de kleding van het bovenlichaam houdt u aan. Soms is het nodig om vóór de cystoscopie urine op te vangen voor onderzoek. Als dit bij u nodig is, vraagt de doktersassistente/verpleegkundige dit op tijd aan u.

Als dat niet nodig is, mag u gewoon uitplassen op het toilet.

Het onderzoek

Beleving

We proberen zo goed mogelijk aan te geven wat u kunt verwachten als u een onderzoek krijgt. Toch beleeft iedereen dat anders en op zijn eigen manier.

Vertel het ons als u ergens tegenop ziet of ongerust bent, dan kunnen we daar extra rekening mee houden.

Het inbrengen van de cystoscoop

Na het uitkleden neemt u plaats op de onderzoeksstoel. Deze stoel heeft voetsteunen waar u uw voeten op kunt zetten. De benen worden hierdoor gespreid. De doktersassistente/verpleegkundige reinigt de penis of schaamlippen met steriel water. In de plasbuis wordt, alleen bij mannen, wat gel gespoten. Deze gel werkt als glijmiddel en als verdovingsmiddel van het slijmvlies, zodat eventuele pijn tot een minimum wordt beperkt. Deze gel kan voor een paar minuten een branderig gevoel geven. Dit trekt snel weer weg.

Belangrijk bij dit onderzoek is dat u zich ontspant. Hierdoor is het inbrengen van de cystoscoop makkelijker en voor u minder gevoelig/belastend.

Uitvoering van het onderzoek

De specialist brengt de cystoscoop via de opening van de plasbuis (urethra) in de blaas. Via een slangetje dat aan de cystoscoop verbonden is wordt er een steriele vloeistof in de blaas gebracht. Hierdoor ontplooit de blaas zich en kunt u aandrang tot plassen krijgen.

De uroloog bekijkt de plasbuis, het prostaatgebied en de blaas.

Tijdens het onderzoek kunnen er foto’s gemaakt worden. Tijdens het onderzoek kunt u meekijken op een beeldscherm.

De uroloog zal u uitleggen wat hij ziet. Mocht u aandrang krijgen om te plassen dan kunt u dat aangeven.

De uroloog vertelt u wanneer het onderzoek klaar is en zal de cystoscoop rustig verwijderen. Het onderzoek zal ongeveer 5 tot 10 minuten duren.

Aanvullend onderzoek

Soms kan het nodig zijn om aansluitend aan het blaasonderzoek een vaginaal of rectaal (via de anus) onderzoek te doen.

Ook kan het zijn dat u in een speciale plasmeter (flowmeter) moet uitplassen. Zo kan de kracht van de straal worden gemeten. Na het plassen kan het zijn dat de doktersassistent/verpleegkundige u weer op de onderzoeksstoel laat plaatsnemen om met een zogenoemde bladderscan (echoapparaat) te controleren of u blaas leeg is.

Dilatatie van de urethra

Het kan zijn dat de cystoscoop niet kan passeren (er niet doorheen kan) door een vernauwing in de plasbuis (urethra) of het uiteinde daarvan.

Dit kan verschillende oorzaken hebben:

• Anatomische aanleg (bijvoorbeeld kleppen in de plasbuis, aangeboren strictuur in de plasbuis)

• Plaatselijke beschadiging door ongeval (bijvoorbeeld een val op een fietsstang)

• Een ontsteking van de plasbuis

• Na het inbrengen van een katheter (slangetje via de plasbuis naar de blaas om urine af te laten lopen)

• Na een eerdere urologische ingreep via de plasbuis

Behandeling

Om de vernauwing in de plasbuis op te heffen gebruikt de uroloog in dikte toenemende staafjes of katheters, waardoor de vernauwing vervolgens langzaam wordt opgerekt.

Nazorg

Uw blaas is tijdens het onderzoek gevuld met een steriele vloeistof. U kunt dit zelf uitplassen op het toilet. Mocht dat niet lukken, dan is het mogelijk dat de blaas geleegd wordt met behulp van een katheter. Indien u dit altijd zelf doet, dan kunt u dat nu ook zelf doen. U krijgt de gelegenheid om uzelf te verzorgen in de omkleedruimte.

Tijdens of na het onderzoek krijgt u direct de uitslag van uw uroloog. Na afloop kunt u vrijwel altijd direct naar huis. Gebruik van eigen auto of openbaar vervoer is geen probleem.

Bijwerkingen

U kunt soms na het onderzoek een wat branderig gevoel hebben in de plasbuis en er kan een wat grotere aandrang tot plassen ontstaan. Er kan ook wat bloed in de urine zitten.

Dit is niet gevaarlijk. Het is belangrijk dat u na het onderzoek goed drinkt. Drink zeker 2 tot 2,5 liter per dag (als u geen vochtbeperking heeft). De blaas en urinewegen worden dan zo goed mogelijk schoongespoeld. Bovenstaande klachten kunnen soms wel tot een week na het onderzoek aanhouden.

Neem contact op met uw uroloog wanneer:

• u langdurig klachten houdt

• u veel pijn krijgt

• u koorts krijgt boven de 38,5° C

• u aanmerkelijk moeilijker kunt plassen dan normaal

Wat te doen in geval van ziekte of u kunt niet komen?

Als u door ziekte of een andere reden uw afspraak niet kunt nakomen, neem dan zo snel mogelijk (minimaal 24 uur voor de afspraak) contact op met de polikliniek Urologie.

Vragen

Als u na het lezen van deze folder nog vragen heeft, neem dan contact op met de polikliniek Urologie.

Wij zijn bereikbaar op maandag tot en met vrijdag van 08.30 – 16.00 uur.

Polikliniek Urologie (route 11)

T 010 297 5450