NIDCAP (A4)

NIDCAP

Moeder en Kind Centrum

Wat is NIDCAP?

NIDCAP is de afkorting van Newborn Individualized Developmental Care and Assesment Program. NIDCAP staat voor persoonlijke gezins- en ontwikkelingsgerichte zorg voor pasgeboren baby’s. Het is een persoonlijk programma, wat helemaal gaat om wat uw baby nodig heeft.

Uit onderzoek is gebleken dat de hersenen van baby’s die volgens de NIDCAP-methode verzorgd zijn, een betere structuur hebben en beter functioneren dan baby’s die niet volgens de NIDCAP-methode zijn verzorgd. Zo zijn ze rustiger, beter te troosten, liggen ze minder lang in het ziekenhuis en lopen ze minder snel schade aan de longen op.

Binnen het Moeder en Kind Centrum werken NIDCAP-consulenten. Dat zijn kinderverpleegkundigen die een aanvullende NIDCAP-opleiding hebben gevolgd.

Ontwikkelingsgerichte zorg

Met ontwikkelingsgerichte zorg leert u zo naar uw baby te kijken zodat u beter begrijpt wat uw baby nodig heeft. U leert contact te maken met uw baby en de band met hem te laten groeien. De verpleegkundige begeleidt u hierbij en leert u de tekens herkennen die uw baby laat zien. U wordt geholpen het ritme van uw baby te begrijpen en volgens dit ritme voor uw baby te zorgen. Dit helpt uw baby om zichzelf rustig te krijgen door bijvoorbeeld op zijn handjes te sabbelen als hij stress voelt.

Stress bij (te vroeg geboren of zieke) baby’s is niet goed voor de ontwikkeling van de hersenen, daarom passen we verschillende methodes toe om stress te voorkomen of verminderen.

Het zorgen voor rust is daarbij erg belangrijk voor de ontspanning en de ontwikkeling van de hersenen van uw baby. Door een rustige omgeving met weinig geluid en drukte (prikkelarm) heeft uw baby meer energie over voor groei en ontwikkeling.

Ondersteuning tijdens behandelingen

Wanneer er bij uw baby bloed moet worden afgenomen of een echo gemaakt moet worden kunt u uw baby gerust stellen en troosten. Leg een hand op het hoofdje en uw andere hand op de benen, billen of buikje. Als troost kunt u uw baby op een fopspeen, zijn/haar handje of uw vinger laten zuigen. Bij behandelingen waarbij uw baby pijn kan ervaren, kan besloten worden uw baby sucrose (suikerwater) te geven, wat in het wangzakje van uw baby gedruppeld wordt. Hierdoor ervaart uw baby minder pijn.

Zorg door ouders

Ouders zijn de belangrijkste personen in de verzorging van de baby en zij hebben de controle. Wij begeleiden u, zodat u de zorg steeds zelfstandiger leert uitvoeren. U kunt hierbij denken aan het verschonen van de luier, temperatuur meten, voeding geven, uw baby in bad doen, zorgen voor warme kruiken, een schoon bedje en eventueel zelf de voeding per sonde geven.

Gezinsgerichte zorg

Bij gezinsgerichte zorg staat niet alleen uw baby centraal, maar ook u als ouder en uw gezin. U bepaalt samen met de zorgverlener het zorgproces, waarbij rekening wordt gehouden met uw normen, waarden, kennis, wensen en eventueel uw geloof. Hierbij is het belangrijk dat u en uw partner zo veel mogelijk aanwezig zijn (liefste 24 uur per dag) en zo veel mogelijk zorg zelf uitvoeren. Ook moedigen we aan eventuele broertjes en zusjes mee te nemen, zodat iedereen elkaar goed leert kennen en een band kan opbouwen. Op de afdeling hebben we een informatiekoffer voor broertjes en zusjes, met materialen om uit te leggen wat er met de baby aan de hand is.

Algemene adviezen

Een (te vroeg geboren) baby kent nog geen dag- en nachtritme, maar wisselt tijdens de dag periodes af van diepe slaap, ondiepe slaap en wakker zijn. Tijdens de slaapjes verwerkt uw baby wat hij/zij heeft meegemaakt en bouwt nieuwe energie op. Probeer uw baby niet wakker te maken, maar stel (als dit mogelijk is) de verzorging of het voedingsmoment uit tot uw baby uit zichzelf wakker wordt. Vaak ziet u dat uw baby rustiger is, minder stress heeft en beter drinkt als hij/zij zelf wakker wordt.

Als het niet anders kan, maak hem of haar dan rustig wakker door met uw hand uw baby aan te raken en met een zachte stem tegen uw baby te praten.

Houd in de nacht het licht zo donker mogelijk en probeer de voedings- en verzorgingsmomenten kort te houden. Vaak ziet u na ongeveer twee weken dat uw baby langzaam aan het dag- en nachtritme gaat wennen.

Verzorgd worden kan vermoeiend zijn voor uw baby. Het is daarom belangrijk om op de lichaamstaal van uw baby te letten en hierop in te spelen. Neem altijd rustig de tijd voor alle handelingen en voer niet te veel handelingen achter elkaar uit. Zorg dat u alles wat u nodig heeft klaar heeft liggen. Neem als het nodig is even een pauze; houd met uw hand contact met uw baby en troost uw baby.

Zet uw telefoon tijdens het verzorgen en voeden van uw baby op stil en leg hem aan de kant. Zo houdt u alle aandacht voor uw baby en geeft u uw baby zo min mogelijk prikkels en onrust.

Wanneer u aan het buidelen, kolven, voeden of rusten bent, kunt u op de deur een kaart hangen waarop staat: “Sst, niet storen”.

Hulpmiddelen en technieken

Buidelen

Hierbij ligt uw baby op uw borst of bij uw partner en jullie hebben huid-op-huidcontact (bloot op bloot). Uw baby heeft alleen een luier aan en is toegedekt met een doek. Het doel hiervan is uw baby rust en geborgenheid te geven en een veilige hechting tussen ouder en kind te verbeteren. Het helpt uw baby om zijn temperatuur goed te houden, het zorgt voor een rustige ademhaling en hartslag, minder stress, betere bloedsuikerspiegel, hoger zuurstofgehalte, betere groei en hersenontwikkeling. U mag zo vaak en zo lang buidelen als u wilt, maar minimaal een uur lang, anders vraagt het verplaatsten teveel energie van uw baby. Ook met een monitor, het geven van zuurstof, een infuus, een sonde en/of fototherapie kunt u fijn buidelen met uw baby. Draag geen parfum, bodylotion en sieraden als u gaat buidelen met uw baby.

Fopspeen

Een fopspeen kan uw baby troosten tijdens vervelende handelingen, zoals het afnemen van bloed. Zuigen kan pijn verminderen. Ook helpt het bij onrust of een grote zuigbehoefte. Er zijn verschillende vormen en soorten fopspenen. Elke baby is anders, probeer daarom uit welke fopspeen voor uw baby het prettigst is.

Inktvisje

Dit is een gehaakt knuffeltje met tentakels, die aanvoelen als de navelstreng. Hier kan uw baby gemakkelijk houvast aan vinden en aan trekken. Het biedt uw baby rust en zo blijven eventuele maagsonde, zuurstofslang, infuus en/of monitorplakkers beter op hun plek zitten.

Hoefijzer kussen

Dit stevige kussen in de vorm van een hoefijzer geeft uw baby afbakening rondom het hoofd voor een comfortabele houding, voorkomt een voorkeurshouding en een afgevlakt hoofd. Dit is een hulpmiddel voor tijdens de ziekenhuis opname. Als het nodig is om dit thuis ook te gebruiken, zal de fysiotherapeut dit met u bespreken.

Frog kussen

Dit kussentje lijkt op een lijfje met vier benen en wordt gebruikt om uw baby een comfortabele houding aan te laten nemen. Dit kan rondom het hoofd, nek, rug, heupen, tegen een arm of been zijn. Dit kussen mag NOOIT op uw baby liggen, omdat uw baby dan beperkt wordt in zijn of haar bewegen en ontwikkeling. Ook dit is een hulpmiddel voor tijdens de ziekenhuisopname en niet voor thuis.

Snuggle/nestje

Deze kan gebruikt worden om uw baby een gebogen houding aan te laten nemen tijdens het slapen en geeft afbakening. Beentjes opgetrokken, handjes beter bij het gezichtje, gebogen houding en eventueel extra afbakening door de banden om uw baby heen te leggen. Zorg hierbij altijd dat hoofd en hals vrij zijn van deze banden en de dikke delen. Ook hiervoor geldt, dat het een hulpmiddel voor in het ziekenhuis is. U kunt thuis ook een nestje gebruiken, maar alleen in de box en alleen als er iemand bij uw baby is.

Couveuse hoes

Deze hoes ligt over de couveuse heen en geeft bescherming tegen prikkels, zoals licht en geluid. Door de flappen aan de zijkant te openen, kunt u de deurtjes openen, uw baby bekijken, aanraken en verzorgen.

Uw handen

Als uw baby onrustig is kunt u hem of haar goed met uw handen troosten. Als u uw baby troost, zorg dan dat u uw handen gewassen heeft en geen sieraden draagt. Leg een hand op het hoofdje en hou eventueel met uw vingers de fopspeen in het mondje. Leg uw andere hand op de buik van uw baby. Beweeg uw handen niet. Aaien en bewegen geeft juist meer prikkels. Uw aanwezigheid, lichte druk en warmte is genoeg om uw baby tot rust te brengen.

Babymassage

Babymassage kan uw baby helpen ontspannen, beter slapen of darmkrampjes verlichten. Er is een aantal collega’s binnen het Moeder en Kind Centrum geschoold in het geven van babymassage. Als u denkt dat dit u en uw baby kan helpen, kunnen ze u technieken leren en tips geven. Vraag hiernaar bij de verpleegkundige die voor uw baby zorgt.